Nhận hóa đơn điều chỉnh cho giao dịch đã kê khai ở kỳ trước, bên mua được kê khai ngay trong kỳ hiện tại hay phải quay về kỳ gốc? Câu trả lời phụ thuộc vào nguyên nhân điều chỉnh và ảnh hưởng đến số thuế GTGT đã kê khai, khấu trừ. Bài viết dưới đây làm rõ từng trường hợp, giúp kế toán xác định đúng kỳ kê khai và hạn chế sai sót khi xử lý hóa đơn điều chỉnh.

Mục Lục 1. Căn cứ pháp lý xác định kỳ kê khai hóa đơn điều chỉnh 2. Kê khai hóa đơn điều chỉnh khi hóa đơn gốc có sai sót 3. Kê khai hóa đơn điều chỉnh do chiết khấu thương mại, trả lại hàng hoặc thay đổi giá trị sau quyết toán

1. Căn cứ pháp lý xác định kỳ kê khai hóa đơn điều chỉnh

Từ ngày 01/7/2026, việc xác định kỳ kê khai hóa đơn điều chỉnh cần đối chiếu các quy định về hóa đơn, quản lý thuế và khấu trừ thuế GTGT.

Nghị định 254/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 01/7/2026, thay thế các quy định trước đó về hóa đơn, chứng từ, trong đó có Nghị định 70/2025/NĐ-CP. Tuy nhiên, Nghị định 254/2026/NĐ-CP không quy định cụ thể kỳ kê khai hóa đơn điều chỉnh.

Thông tư 91/2026/TT-BTC ngày 30/6/2026 hướng dẫn về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử có quy định kỳ kê khai đối với hóa đơn điều chỉnh thuộc Khoản 5, Điều 10, như chiết khấu thương mại, trả lại hàng hóa và một số trường hợp khác. Theo Điểm d, Khoản 6, Điều này:

• Người bán kê khai vào kỳ phát sinh hóa đơn điều chỉnh.
• Người mua kê khai vào kỳ nhận được hóa đơn điều chỉnh.

Đối với hóa đơn điều chỉnh để xử lý hóa đơn đã lập sai, Thông tư 91 không có hướng dẫn riêng về kỳ kê khai. Vì vậy, từ ngày 01/7/2026, việc kê khai trong trường hợp này cần căn cứ các quy định chung tại:

• Điều 12, Nghị định 252/2026/NĐ-CP về khai bổ sung hồ sơ khai thuế, khoản thu khác.
• Phụ lục II ban hành kèm theo Thông tư 89/2026/TT-BTC ngày 30/6/2026.
• Khoản 6, Điều 23, Nghị định 181/2025/NĐ-CP về kê khai khi phát hiện sai sót đối với thuế GTGT đầu vào đã kê khai, khấu trừ.

Do đó, bên mua cần phân biệt nguyên nhân lập hóa đơn điều chỉnh trước khi xác định kê khai tại kỳ hiện tại hay xử lý tại kỳ gốc.

2. Kê khai hóa đơn điều chỉnh khi hóa đơn gốc có sai sót

Bên bán và bên mua xác định kỳ kê khai dựa trên thời điểm lập hóa đơn điều chỉnh và ảnh hưởng của sai sót đến số thuế đã kê khai.

2.1. Hướng dẫn kê khai hóa đơn điều chỉnh cho bên bán và bên mua

Cách kê khai được chia thành hai trường hợp: hóa đơn điều chỉnh và hóa đơn gốc phát sinh trong cùng kỳ hoặc khác kỳ khai thuế.

Trường hợp	Bên bán kê khai như thế nào?	Bên mua kê khai như thế nào?
Hóa đơn điều chỉnh và hóa đơn gốc được lập trong cùng kỳ khai thuế	Kê khai cả hóa đơn gốc và hóa đơn điều chỉnh trong kỳ phát sinh hai hóa đơn.	Kê khai hóa đơn gốc và hóa đơn điều chỉnh trong cùng kỳ phát sinh.
Hóa đơn điều chỉnh được lập khác kỳ với hóa đơn gốc; việc điều chỉnh tại kỳ có sai sót làm tăng số thuế phải nộp hoặc giảm số thuế được hoàn	Khai bổ sung vào kỳ phát sinh hóa đơn gốc có sai sót.	Lập hồ sơ khai bổ sung cho kỳ phát sinh số thuế GTGT đầu vào bị sai sót và gửi cơ quan thuế.
Hóa đơn điều chỉnh được lập khác kỳ với hóa đơn gốc; việc điều chỉnh tại kỳ có sai sót làm giảm số thuế phải nộp hoặc chỉ làm tăng, giảm số thuế GTGT còn được khấu trừ chuyển kỳ sau	Khai bổ sung vào kỳ phát sinh hóa đơn gốc có sai sót.	Kê khai tại kỳ nhận được hóa đơn điều chỉnh, là kỳ phát hiện sai sót; không phải lập hồ sơ khai bổ sung cho kỳ gốc.

Trong bảng, hóa đơn gốc là hóa đơn đã lập có sai sót và được điều chỉnh.

Đối với bên mua, việc xác định kỳ kê khai phải căn cứ vào tác động của sai sót đến nghĩa vụ thuế của kỳ gốc. Hai cách xử lý nêu trên phù hợp với hướng dẫn tại Khoản 6, Điều 23, Nghị định 181/2025/NĐ-CP được lưu ý khi kê khai hóa đơn điều chỉnh:

• Hóa đơn điều chỉnh tăng giá trị: kê khai số dương.
• Hóa đơn điều chỉnh giảm giá trị: kê khai số âm.
• Hóa đơn chỉ điều chỉnh thông tin, không làm thay đổi số tiền, như tên hàng hóa, dịch vụ, đơn vị tính, mã số thuế người mua…: không phải kê khai vì không phát sinh số tiền trên hóa đơn điều chỉnh để kê khai.

2.2. Ví dụ hướng dẫn BÊN BÁN kê khai hóa đơn điều chỉnh

Trường hợp 1: Hóa đơn điều chỉnh phát sinh cùng kỳ với hóa đơn gốc

Công ty Thái Sơn kê khai thuế GTGT theo quý. Ngày 15/07/2026, công ty bán một máy in và lập hóa đơn điện tử số 525 với các số liệu sau:

Đơn vị tính: đồng

Số lượng	Đơn giá	Thành tiền	Tiền thuế GTGT	Tổng thanh toán
1	11.000.000	11.000.000	1.100.000	12.100.000

Ngày 23/08/2026, công ty phát hiện đơn giá trên hóa đơn số 525 cao hơn giá đã thỏa thuận. Công ty lập hóa đơn điều chỉnh giảm số 638, ghi nhận phần chênh lệch như sau:

Đơn vị tính: đồng

Điều chỉnh đơn giá	Điều chỉnh thành tiền	Điều chỉnh tiền thuế GTGT	Điều chỉnh tổng thanh toán
-1.000.000	-1.000.000	-100.000	-1.100.000

Trong trường hợp này:

• Hóa đơn gốc số 525 lập ngày 15/07/2026 thuộc quý III/2026.
• Hóa đơn điều chỉnh giảm số 638 lập ngày 23/08/2026 cũng thuộc quý III/2026.

Do hai hóa đơn phát sinh trong cùng kỳ khai thuế, Công ty Thái Sơn kê khai cả hóa đơn số 525 và hóa đơn điều chỉnh số 638 vào quý III/2026; phần giá trị điều chỉnh giảm được kê khai bằng số âm.

Cụ thể, Công ty Thái Sơn kê khai trên tờ khai thuế GTGT quý III/2026 như sau:

Đơn vị tính: đồng

Hóa đơn	Chỉ tiêu [32] – Giá trị hàng hóa, dịch vụ bán ra	Chỉ tiêu [33] – Thuế GTGT của hàng hóa, dịch vụ bán ra
Hóa đơn gốc số 525	11.000.000	1.100.000
Hóa đơn điều chỉnh giảm số 638	-1.000.000	-100.000

Lưu ý đối với hóa đơn điều chỉnh giảm:

• Bên bán kê khai âm doanh thu và tiền thuế GTGT đầu ra.
• Bên mua kê khai âm giá trị hàng hóa, dịch vụ mua vào và tiền thuế GTGT đầu vào.

Trường hợp 2: Hóa đơn điều chỉnh và hóa đơn gốc phát sinh khác kỳ khai thuế

Công ty Thái Sơn bán một máy in cho Công ty Minh An. Cả hai công ty kê khai thuế GTGT theo quý.

Ngày 30/08/2026, Công ty Thái Sơn giao hàng và lập hóa đơn số 628 với các số liệu:

Đơn vị tính: đồng

Số lượng	Đơn giá	Thành tiền	Tiền thuế GTGT	Tổng thanh toán
1	15.000.000	15.000.000	1.200.000	16.200.000

Ngày 15/10/2026, công ty phát hiện hóa đơn ghi sai đơn giá. Giá bán đúng theo thỏa thuận là 16.000.000 đồng, chưa có thuế GTGT. Công ty lập hóa đơn điều chỉnh tăng số 659 với phần chênh lệch:

Đơn vị tính: đồng

Điều chỉnh đơn giá	Điều chỉnh thành tiền	Điều chỉnh tiền thuế GTGT	Điều chỉnh tổng thanh toán
1.000.000	1.000.000	80.000	1.080.000

Kỳ phát sinh của từng hóa đơn được xác định như sau:

• Hóa đơn gốc số 628 lập ngày 30/08/2026 thuộc quý III/2026.
• Hóa đơn điều chỉnh tăng số 659 lập ngày 15/10/2026 thuộc quý IV/2026.

Do hai hóa đơn phát sinh khác kỳ, bên bán kê khai bổ sung hóa đơn điều chỉnh vào quý III/2026, là kỳ phát sinh hóa đơn gốc có sai sót.

Đối với hóa đơn gốc số 628, Công ty Thái Sơn kê khai trên tờ khai thuế GTGT quý III/2026 như sau:

Đơn vị tính: đồng

Hóa đơn	Chỉ tiêu [32] – Giá trị hàng hóa, dịch vụ bán ra	Chỉ tiêu [33] – Thuế GTGT của hàng hóa, dịch vụ bán ra
Hóa đơn gốc số 628	15.000.000	1.200.000

Đối với hóa đơn điều chỉnh tăng số 659, Công ty Thái Sơn kê khai vào quý III/2026, là kỳ phát sinh hóa đơn gốc số 628. Cách thực hiện phụ thuộc vào việc công ty đã nộp tờ khai của kỳ này hay chưa.

Tình huống 1: Chưa nộp tờ khai thuế GTGT quý III/2026

Tại ngày lập hóa đơn điều chỉnh 15/10/2026, nếu chưa nộp tờ khai quý III/2026, công ty kê khai cả hóa đơn gốc số 628 và hóa đơn điều chỉnh tăng số 659 trên tờ khai lần đầu của quý III/2026.

Đơn vị tính: đồng

Hóa đơn	Chỉ tiêu [32] – Giá trị hàng hóa, dịch vụ bán ra	Chỉ tiêu [33] – Thuế GTGT của hàng hóa, dịch vụ bán ra
Hóa đơn gốc số 628	15.000.000	1.200.000
Hóa đơn điều chỉnh tăng số 659	1.000.000	80.000

Tình huống 2: Đã nộp tờ khai thuế GTGT quý III/2026

Nếu đã nộp tờ khai quý III/2026 trước khi lập hóa đơn điều chỉnh, công ty lập hồ sơ khai bổ sung cho quý III/2026 để ghi nhận phần giá trị và tiền thuế tăng thêm của hóa đơn số 659.

Trên phần mềm HTKK, thực hiện:

• Chọn tờ khai thuế GTGT và kỳ tính thuế quý III/2026.
• Chọn trạng thái “Tờ khai bổ sung”, nhấn “Đồng ý”.
• Điều chỉnh tăng các chỉ tiêu [32] và [33] theo số liệu của hóa đơn điều chỉnh.

Với số liệu trong ví dụ, các chỉ tiêu sau điều chỉnh được xác định như sau:

Đơn vị tính: đồng

Chỉ tiêu	Số đã kê khai lần đầu	Số điều chỉnh tăng	Số sau điều chỉnh
[32] – Giá trị hàng hóa, dịch vụ bán ra	15.000.000	1.000.000	16.000.000
[33] – Thuế GTGT của hàng hóa, dịch vụ bán ra	1.200.000	80.000	1.280.000

2.3. Ví dụ hướng dẫn BÊN MUA kê khai hóa đơn điều chỉnh phát sinh cùng kỳ với hóa đơn gốc

Bên mua xác định kỳ kê khai hóa đơn điều chỉnh theo kỳ phát sinh hóa đơn gốc và ảnh hưởng của việc điều chỉnh đến số thuế đã kê khai.

Trường hợp 1: Hóa đơn điều chỉnh và hóa đơn gốc phát sinh cùng kỳ khai thuế

Bên mua kê khai cả hóa đơn gốc và hóa đơn điều chỉnh vào kỳ phát sinh hai hóa đơn.

Ví dụ: Công ty Thái Sơn kê khai thuế GTGT theo quý. Ngày 10/08/2026, công ty mua 2 máy in của Công ty Minh An và nhận hóa đơn số 800 với số liệu:

Đơn vị tính: đồng

Số lượng	Đơn giá	Thành tiền	Thuế suất GTGT	Tiền thuế GTGT	Tổng thanh toán
2	5.000.000	10.000.000	10%	1.000.000	11.000.000

Ngày 15/09/2026, Công ty Thái Sơn phát hiện hóa đơn số 800 ghi sai thuế suất, dẫn đến sai tiền thuế GTGT. Hai bên thống nhất xử lý bằng cách lập hóa đơn điều chỉnh.

Cùng ngày, Công ty Minh An lập hóa đơn điều chỉnh số 900, điều chỉnh thuế suất từ 10% xuống 8% và giảm tiền thuế tương ứng:

Đơn vị tính: đồng

Thuế suất GTGT sau điều chỉnh	Điều chỉnh tiền thuế GTGT	Điều chỉnh tổng thanh toán
8%	-200.000	-200.000

Kỳ phát sinh của từng hóa đơn được xác định như sau:

• Hóa đơn gốc số 800 lập ngày 10/08/2026 thuộc quý III/2026.
• Hóa đơn điều chỉnh số 900 lập ngày 15/09/2026 cũng thuộc quý III/2026.

Do hai hóa đơn phát sinh cùng kỳ khai thuế, Công ty Thái Sơn kê khai cả hóa đơn số 800 và hóa đơn điều chỉnh số 900 vào quý III/2026. Khoản tiền thuế GTGT điều chỉnh giảm 200.000 đồng được kê khai bằng số âm.

Cụ thể, Công ty Thái Sơn kê khai hai hóa đơn trên tờ khai thuế GTGT quý III/2026 như sau:

Đơn vị tính: đồng

Hóa đơn	Chỉ tiêu [23] – Giá trị hàng hóa, dịch vụ mua vào	Chỉ tiêu [24] – Thuế GTGT của hàng hóa, dịch vụ mua vào	Chỉ tiêu [25] – Thuế GTGT được khấu trừ kỳ này
Hóa đơn gốc số 800	10.000.000	1.000.000	1.000.000
Hóa đơn điều chỉnh giảm số 900	Không điều chỉnh	-200.000	-200.000

Hóa đơn số 900 chỉ điều chỉnh giảm tiền thuế GTGT nên không làm thay đổi giá trị mua vào tại chỉ tiêu [23]. Công ty kê khai âm 200.000 đồng tại cả chỉ tiêu [24] và [25].

Trường hợp 2: Hóa đơn điều chỉnh và hóa đơn gốc phát sinh khác kỳ khai thuế

Bên mua cần xác định việc điều chỉnh ảnh hưởng như thế nào đến số thuế của kỳ có sai sót để lựa chọn cách kê khai phù hợp:

Ảnh hưởng khi điều chỉnh số liệu tại kỳ có sai sót	Cách kê khai của bên mua
Làm tăng số thuế phải nộp hoặc giảm số thuế được hoàn	Lập hồ sơ khai bổ sung cho kỳ có sai sót và gửi cơ quan thuế.
Làm giảm số thuế phải nộp hoặc chỉ làm tăng, giảm số thuế GTGT còn được khấu trừ chuyển kỳ sau	Kê khai vào kỳ phát hiện sai sót; không phải lập hồ sơ khai bổ sung cho kỳ gốc.

Ví dụ: Công ty Thái Sơn kê khai thuế GTGT theo quý. Ngày 28/09/2026, công ty mua hàng và nhận hóa đơn số 950.

Ngày 08/10/2026, công ty lập và nộp tờ khai thuế GTGT quý III/2026 với số liệu:

Đơn vị tính: đồng

Nội dung	Số tiền
Thuế GTGT còn được khấu trừ từ kỳ trước chuyển sang	0
Thuế GTGT đầu vào được khấu trừ trong kỳ	10.000.000
Thuế GTGT đầu ra trong kỳ	15.000.000
Thuế GTGT phải nộp trong kỳ	5.000.000

Ngày 15/10/2026, công ty phát hiện hóa đơn số 950 ghi sai đơn giá. Hai bên thống nhất lập hóa đơn điều chỉnh và bên bán lập hóa đơn số 1000 trong cùng ngày.

Kỳ phát sinh của hai hóa đơn được xác định như sau:

• Hóa đơn gốc số 950 lập ngày 28/09/2026 thuộc quý III/2026, đã được kê khai trong kỳ này.
• Hóa đơn điều chỉnh số 1000 lập ngày 15/10/2026 thuộc quý IV/2026.

Như vậy, hai hóa đơn phát sinh khác kỳ khai thuế. Công ty Thái Sơn cần xác định tác động của khoản điều chỉnh đến số thuế của quý III/2026 để thực hiện kê khai theo trường hợp tương ứng trong bảng trên.

Tình huống 1: Điều chỉnh làm tăng số thuế phải nộp hoặc giảm số thuế được hoàn

Giả sử hóa đơn điều chỉnh số 1000 ngày 15/10/2026 ghi giảm 2.000.000 đồng tiền thuế GTGT đầu vào. Khi điều chỉnh số liệu quý III/2026, số thuế phải nộp của Công ty Thái Sơn thay đổi như sau:

Đơn vị tính: đồng

Nội dung	Đã kê khai	Sau điều chỉnh
Thuế GTGT đầu ra	15.000.000	15.000.000
Thuế GTGT đầu vào được khấu trừ	10.000.000	8.000.000
Thuế GTGT phải nộp	5.000.000	7.000.000

Do số thuế phải nộp tăng 2.000.000 đồng, công ty phải lập hồ sơ khai bổ sung quý III/2026 và nộp thêm số thuế tăng tương ứng.

Lưu ý: Nếu chưa nộp tờ khai quý III/2026 tại thời điểm phát sinh hóa đơn điều chỉnh, công ty kê khai hóa đơn này ngay trên tờ khai lần đầu của quý III/2026, không phải khai bổ sung.

Tình huống 2: Điều chỉnh làm giảm số thuế phải nộp hoặc chỉ thay đổi số thuế được khấu trừ chuyển kỳ sau

Giả sử hóa đơn điều chỉnh số 1000 ngày 15/10/2026 ghi tăng 3.000.000 đồng tiền thuế GTGT đầu vào. Nếu tính lại số liệu quý III/2026, kết quả như sau:

Đơn vị tính: đồng

Nội dung	Đã kê khai	Sau điều chỉnh
Thuế GTGT đầu ra	15.000.000	15.000.000
Thuế GTGT đầu vào được khấu trừ	10.000.000	13.000.000
Thuế GTGT phải nộp	5.000.000	2.000.000

Khoản điều chỉnh làm giảm số thuế phải nộp từ 5.000.000 đồng xuống 2.000.000 đồng. Vì vậy, Công ty Thái Sơn không phải lập hồ sơ khai bổ sung quý III/2026 mà kê khai khoản thuế GTGT điều chỉnh tăng 3.000.000 đồng vào chỉ tiêu [38] trên tờ khai quý IV/2026, là kỳ nhận được hóa đơn điều chỉnh.

3. Kê khai hóa đơn điều chỉnh do chiết khấu thương mại, trả lại hàng hoặc thay đổi giá trị sau quyết toán

Đối với các trường hợp thuộc Khoản 5, Điều 10, Thông tư 91/2026/TT-BTC, kỳ kê khai hóa đơn điều chỉnh được xác định theo điểm d khoản 6 Điều này.

3.1. Các trường hợp áp dụng

Một số trường hợp thường gặp được quy định tại Khoản 5, Điều 10 gồm:

Trường hợp	Cách xử lý hóa đơn	Căn cứ
Thay đổi giá trị, khối lượng khi thanh toán hoặc quyết toán theo quy định	Với hóa đơn đã lập không sai, người bán lập hóa đơn điện tử mới cho phần chênh lệch thuộc trường hợp được quy định; tăng ghi dương, giảm ghi âm.	Điểm a, Khoản 5
Chiết khấu thương mại theo số lượng, doanh số	Khoản chiết khấu được tính trên hóa đơn lần mua cuối hoặc kỳ tiếp sau, trong giới hạn giá trị hàng hóa, dịch vụ trên hóa đơn đó; hoặc lập hóa đơn điều chỉnh kèm bảng kê.	Điểm b, Khoản 5
Người mua trả lại toàn bộ hoặc một phần hàng hóa, kể cả đổi hàng làm thay đổi giá trị	Người bán lập hóa đơn điều chỉnh. Nếu hai bên thỏa thuận người mua lập hóa đơn trả hàng thì người mua lập hóa đơn điện tử giao người bán.	Điểm c.1, Khoản 5

Riêng tài sản đã đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng theo tên người mua, việc lập hóa đơn khi trả lại thực hiện theo Điểm c.2, Khoản 5, Điều 10.

3.2. Kỳ kê khai của bên bán và bên mua

Theo Điểm d, Khoản 6, Điều 10, hóa đơn điều chỉnh thuộc các trường hợp tại khoản 5 được kê khai như sau:

Bên kê khai	Kỳ kê khai
Bên bán	Kỳ phát sinh hóa đơn điều chỉnh.
Bên mua	Kỳ nhận được hóa đơn điều chỉnh.

Do đó, khi kê khai hóa đơn điều chỉnh do chiết khấu thương mại, trả lại hàng hoặc thay đổi giá trị thuộc các trường hợp trên, doanh nghiệp cần căn cứ kỳ lập hoặc kỳ nhận hóa đơn tương ứng với vai trò bên bán, bên mua.

Để xác định đúng kỳ kê khai hóa đơn điều chỉnh, bên mua cần căn cứ vào nguyên nhân điều chỉnh và tác động đến nghĩa vụ thuế GTGT. Việc đối chiếu hóa đơn, hồ sơ và số liệu đã kê khai sẽ giúp kế toán lựa chọn đúng trường hợp khai tại kỳ hiện tại hoặc xử lý tại kỳ gốc.

Dương Thúy.

Trong thời đại chuyển đổi số mạnh mẽ cùng với yêu cầu siết chặt quản lý thuế, Phần mềm hóa đơn điện tử E-invoice của Công ty Phát triển Công nghệ Thái Sơn là công cụ đắc lực giúp doanh nghiệp quản lý hóa đơn điện tử hiệu quả và đúng quy định. Theo đó, giúp doanh nghiệp tối ưu quy trình kế toán, giảm thiểu sai sót và nâng cao hiệu quả hoạt động. Liên hệ ngay theo đường dây nóng 24/7 để được tư vấn và dùng thử hoàn toàn MIỄN PHÍ: - Miền Bắc: 1900 4767. - Miền Nam/Trung: 1900 4768.