Năm 2026 đánh dấu bước chuyển lớn của hệ thống thuế Việt Nam khi hàng loạt chính sách mới được kích hoạt, trong đó có Luật Thuế thu nhập cá nhân vừa được thông qua ngày 10/12 cùng nhiều văn bản sửa đổi về quản lý thuế, hóa đơn điện tử và nghĩa vụ kê khai. Những thay đổi này hướng tới mô hình quản lý hiện đại, minh bạch và đồng bộ hơn, tác động trực tiếp đến người nộp thuế, hộ kinh doanh và doanh nghiệp trên phạm vi toàn quốc.

Mục Lục 1. Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) có hiệu lực từ ngày 01/7/2026 2. Tăng mức giảm trừ gia cảnh từ ngày 01/01/2026 3. Tiếp tục giảm thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu, mỡ nhờn trong năm 2026 4. Tăng thuế tiêu thụ đặc biệt với rượu, bia từ 01/01/2026 5. Tiêu chí ưu đãi thuế cho doanh nghiệp sản xuất thiết bị điện tử từ 01/01/2026 6. Kéo dài thời hạn miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp đến năm 2030 7. Toàn bộ nợ thuế phát sinh trước 01/7/2026 sẽ được xử lý theo Luật Quản lý thuế mới

1. Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) có hiệu lực từ ngày 01/7/2026

Ngày 10/12/2025, Quốc hội đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân và các quy định liên quan trong Luật Quản lý thuế.

Văn bản này bắt đầu áp dụng từ 01/7/2026, kèm theo nhiều thay đổi quan trọng tác động trực tiếp tới hộ và cá nhân kinh doanh.

1.1. Nâng mức doanh thu không phải nộp thuế TNCN và GTGT lên 500 triệu đồng/năm

Luật mới nâng ngưỡng doanh thu được miễn thuế thu nhập cá nhân đối với hộ, cá nhân kinh doanh từ mức 200 triệu đồng lên 500 triệu đồng mỗi năm.

Khoản doanh thu này cũng được trừ trước khi xác định số thuế phải nộp theo tỷ lệ.

Đồng thời, ngưỡng doanh thu không chịu thuế giá trị gia tăng cũng được tăng tương ứng lên 500 triệu đồng/năm.

1.2. Bổ sung phương pháp tính thuế theo thu nhập thực tế

Đối với hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu trên 500 triệu đến 3 tỷ đồng/năm, Luật bổ sung cơ chế tính thuế dựa trên thu nhập (doanh thu trừ chi phí), áp dụng mức thuế suất 15% – tương tự thuế suất dành cho doanh nghiệp nhỏ.

Nhóm đối tượng này được quyền lựa chọn giữa hai phương pháp: tính thuế theo tỷ lệ trên doanh thu hoặc tính thuế theo thu nhập sau khi trừ chi phí hợp lệ.

1.3. Rút gọn biểu thuế lũy tiến còn 5 bậc

Luật sửa đổi đã rút gọn biểu thuế lũy tiến từ 7 bậc xuống còn 5 bậc, đồng thời mở rộng khoảng thu nhập của từng bậc để phản ánh tốt hơn mức sống và thu nhập hiện nay.

Hai mức thuế suất trung gian cũng được điều chỉnh: thuế suất 15% tại bậc 2 giảm xuống 10%, còn mức 25% tại bậc 3 giảm còn 20%.

Biểu thuế mới được áp dụng cho phần thu nhập tính thuế theo năm và theo tháng như sau:

Bậc thuế	Thu nhập tính thuế/năm (triệu đồng)	Thu nhập tính thuế/tháng (triệu đồng)	Thuế suất (%)
1	Đến 120	Đến 10	5
2	Trên 120 đến 360	Trên 10 đến 30	10
3	Trên 360 đến 720	Trên 30 đến 60	20
4	Trên 720 đến 1.200	Trên 60 đến 100	30
5	Trên 1.200	Trên 100	35

1.4. Áp dụng thuế suất 2% đối với chuyển nhượng bất động sản

Luật mới quy định thuế thu nhập cá nhân từ chuyển nhượng bất động sản được tính theo tỷ lệ 2% trên giá chuyển nhượng ghi trong hợp đồng hoặc theo quy định pháp luật. Công thức tính được xác định như sau:

Thuế TNCN từ chuyển nhượng BĐS = Giá chuyển nhượng × 2%

Thu nhập tính thuế được xác định tại thời điểm hợp đồng chuyển nhượng có hiệu lực hoặc khi người chuyển nhượng thực hiện thủ tục đăng ký quyền sử dụng, quyền sở hữu đối với bất động sản.

1.5. Thuế suất 0,1% đối với chuyển nhượng vàng miếng

Đối với hoạt động mua bán vàng miếng, luật quy định mức thuế thu nhập cá nhân là 0,1% tính trên giá chuyển nhượng của từng giao dịch:

Thuế chuyển nhượng vàng miếng = Giá chuyển nhượng × 0,1%

Chính phủ được giao thẩm quyền quy định ngưỡng phải nộp thuế, thời điểm tính thuế và điều chỉnh thuế suất theo lộ trình quản lý thị trường vàng trong từng thời kỳ.

1.6.  Áp dụng sớm một số quy định liên quan tới thu nhập từ lương, kinh doanh từ 01/01/2026

Mặc dù Luật sửa đổi Luật Thuế thu nhập cá nhân bắt đầu có hiệu lực từ ngày 01/7/2026, một số nội dung liên quan đến thuế đối với tiền lương và hoạt động kinh doanh được triển khai sớm hơn, từ ngày 01/01/2026.

Việc áp dụng trước giúp người nộp thuế—đặc biệt là người làm công ăn lương và hộ kinh doanh—được hưởng lợi ngay từ đầu năm thông qua mức giảm thuế theo biểu thuế lũy tiến mới và các điều chỉnh liên quan đến giảm trừ.

Cách triển khai này cũng tạo thuận lợi cho cơ quan thuế và người nộp thuế khi chuyển sang quy định mới mà không bị gián đoạn giữa kỳ tính thuế.

2. Tăng mức giảm trừ gia cảnh từ ngày 01/01/2026

Việc điều chỉnh giảm trừ gia cảnh theo Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15 giúp người nộp thuế được giảm gánh nặng thuế TNCN ngay từ kỳ tính thuế năm 2026, đồng thời phản ánh sát hơn mức sống hiện nay.

2.1. Điều chỉnh giảm trừ đối với người nộp thuế và người phụ thuộc

Nghị quyết quy định mức giảm trừ mới: 15,5 triệu đồng/tháng cho người nộp thuế (tương đương 186 triệu đồng/năm) và 6,2 triệu đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc, đánh dấu bước cập nhật lớn sau nhiều năm giữ mức cũ.

2.2. Hiệu lực áp dụng từ đầu năm 2026

Các mức giảm trừ mới được áp dụng từ 01/01/2026, theo đúng hiệu lực của Nghị quyết, giúp người nộp thuế được hưởng ưu đãi ngay từ kỳ kê khai năm 2026.

2.3. Mức tăng hơn 40% so với quy định hiện hành

So với mức giảm trừ đang áp dụng (11 triệu đồng/tháng đối với người nộp thuế và 4,4 triệu đồng/tháng đối với người phụ thuộc), quy định mới tăng trên 40%, phản ánh sự điều chỉnh phù hợp với thu nhập bình quân và biến động kinh tế giai đoạn 2020–2025.

3. Tiếp tục giảm thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu, mỡ nhờn trong năm 2026

Nghị quyết 109/2025/UBTVQH15 quy định mức thuế bảo vệ môi trường áp dụng cho năm 2026 tiếp tục được giữ ở mức giảm 50% so với khung thuế của Nghị quyết 579/2018/UBTVQH14, tương tự chính sách đang thực hiện trong năm 2025 (không bao gồm nhiên liệu bay).

Theo Điều 1 của Nghị quyết, từ ngày 01/01/2026 đến hết 31/12/2026, mức thuế bảo vệ môi trường đối với từng mặt hàng được áp dụng như sau:

TT	Hàng hóa	Đơn vị tính	Mức thuế (đồng/đơn vị hàng hóa)
1	Xăng, trừ etanol	lít	2.000
2	Nhiên liệu bay	lít	1.500
3	Dầu diesel	lít	1.000
4	Dầu hỏa	lít	600
5	Dầu mazut	lít	1.000
6	Dầu nhờn	lít	1.000
7	Mỡ nhờn	kg	1.000

Từ 01/01/2027, mức thuế sẽ trở lại khung quy định tại Nghị quyết 579/2018/UBTVQH14, trừ khi có nghị quyết mới tiếp tục gia hạn việc giảm thuế.

4. Tăng thuế tiêu thụ đặc biệt với rượu, bia từ 01/01/2026

Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt năm 2025 sẽ được áp dụng từ ngày 01/01/2026, mở ra lộ trình tăng thuế mạnh đối với các sản phẩm có nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe như thuốc lá, rượu bia và đồ uống có đường. Lộ trình điều chỉnh thuế suất được chia theo từng năm như sau:

Thời điểm	Thuốc lá	Rượu ≥ 20°	Rượu < 20°	Bia	Nước giải khát có đường (>5g/100ml)
01/01/2026	65%	35%	65%	—	—
01/01/2027	2.000 đ/bao	70%	40%	70%	8%
01/01/2028	4.000 đ/bao	75%	45%	75%	10%
01/01/2029	6.000 đ/bao	80%	50%	80%	—
01/01/2030	8.000 đ/bao	85%	55%	85%	—
01/01/2031	10.000 đ/bao	90%	60%	90%	—

Lộ trình này hướng đến mục tiêu hạn chế tiêu thụ rượu bia, thuốc lá và đồ uống có đường, đồng thời tiệm cận chính sách thuế sức khỏe đang được nhiều quốc gia áp dụng.

5. Tiêu chí ưu đãi thuế cho doanh nghiệp sản xuất thiết bị điện tử từ 01/01/2026

Theo Thông tư 33/2025/TT-BKHCN, các dự án sản xuất thiết bị điện tử muốn được hưởng ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp từ năm 2026 phải đáp ứng ít nhất một nhóm tiêu chí mà Bộ Khoa học và Công nghệ quy định.

Các nhóm tiêu chí gồm:

- Sử dụng chip bán dẫn sản xuất trong nước.

- Tham gia nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ hoặc hoạt động đổi mới sáng tạo.

- Có năng lực thiết kế sản phẩm điện tử.

- Phát triển chuỗi cung ứng trong nước hoặc thực hiện chuyển giao công nghệ.

6. Kéo dài thời hạn miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp đến năm 2030

Nghị quyết 216/2025/QH15 quy định việc miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp sẽ được gia hạn thêm 5 năm, áp dụng đến hết ngày 31/12/2030.

Chính sách này nối tiếp các nghị quyết trước đây (55/2010/QH12, 28/2016/QH14 và 107/2020/QH14), nhằm giảm áp lực tài chính cho hộ nông nghiệp và hỗ trợ ổn định sản xuất lâu dài.

7. Toàn bộ nợ thuế phát sinh trước 01/7/2026 sẽ được xử lý theo Luật Quản lý thuế mới

Luật Quản lý thuế (sửa đổi) dự kiến có hiệu lực từ 01/07/2026 quy định: mọi khoản nợ thuế, tiền chậm nộp và tiền phạt phát sinh trước thời điểm này đều được áp dụng theo cơ chế xử lý nợ của luật mới.

Điểm thay đổi này giúp thống nhất phương pháp quản lý nợ thuế, đồng thời tạo cơ sở pháp lý minh bạch hơn cho việc phân loại nợ, xóa nợ, khoanh nợ hoặc cưỡng chế nợ theo tiêu chí mới. Qua đó, doanh nghiệp và hộ kinh doanh sẽ không phải áp dụng song song hai cơ chế cũ – mới trong quá trình xử lý nghĩa vụ thuế.

Năm 2026 đánh dấu bước chuyển mạnh mẽ của hệ thống thuế khi hàng loạt luật, nghị quyết và lộ trình điều chỉnh thuế suất đồng loạt có hiệu lực. Từ thuế thu nhập cá nhân, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế môi trường đến ưu đãi cho ngành công nghệ cao, các chính sách mới không chỉ siết chặt quản lý mà còn hướng tới mục tiêu nuôi dưỡng nguồn thu, tạo dư địa phát triển cho doanh nghiệp và hộ kinh doanh.

Bức tranh chính sách thuế 2026 vì vậy được xem là giai đoạn mở đầu cho chu kỳ cải cách toàn diện, đặt nền tảng cho một hệ thống thuế hiện đại, minh bạch và phù hợp hơn với tốc độ tăng trưởng của nền kinh tế trong những năm tới.

Dương Thúy.

Trong thời đại chuyển đổi số mạnh mẽ cùng với yêu cầu siết chặt quản lý thuế, Phần mềm hóa đơn điện tử E-invoice của Công ty Phát triển Công nghệ Thái Sơn là công cụ đắc lực giúp doanh nghiệp quản lý hóa đơn điện tử hiệu quả và đúng quy định. Theo đó, giúp doanh nghiệp tối ưu quy trình kế toán, giảm thiểu sai sót và nâng cao hiệu quả hoạt động. Liên hệ ngay theo đường dây nóng 24/7 để được tư vấn và dùng thử hoàn toàn MIỄN PHÍ: - Miền Bắc: 1900 4767. - Miền Nam/Trung: 1900 4768.