Nghị định 310/2025/NĐ-CP, ban hành ngày 02/12/2025, đã sửa đổi nhiều quy định xử phạt liên quan đến thuế và hóa đơn, trong đó có mức phạt đối với hành vi chậm xuất hóa đơn. So với Nghị định 125/2020/NĐ-CP, khung xử phạt mới được điều chỉnh theo hướng rõ ràng hơn về thời điểm phát sinh vi phạm và mức phạt tương ứng, giúp doanh nghiệp trong mọi quy mô chủ động tuân thủ và hạn chế rủi ro pháp lý.

Mục Lục 1. So sánh mức phạt chậm xuất hóa đơn theo NĐ 310/2025 và NĐ 125/2020/NĐ-CP 1.1. Khác biệt về nguyên tắc xử phạt 1.2. So sánh bảng phạt giữa Nghị định 125/2020/NĐ-CP và Nghị định 310/2025/NĐ-CP 1.3. Chi tiết mức phạt mới theo Nghị định 310/2025/NĐ-CP 2. Thời điểm lập hóa đơn: Căn cứ quan trọng để tránh bị xử phạt 3. Các điểm mới đáng chú ý của Nghị định 310/2025/NĐ-CP

1. So sánh mức phạt chậm xuất hóa đơn theo NĐ 310/2025 và NĐ 125/2020/NĐ-CP

Lỗi chậm xuất hóa đơn được xem là hành vi lập hóa đơn không đúng thời điểm. Từ ngày 16/01/2026, Nghị định 310/2025/NĐ-CP thay đổi toàn diện cách xác định mức phạt, mở rộng phạm vi xử lý và phân tầng rõ ràng theo số lượng hóa đơn vi phạm. Đây là điểm khác biệt đáng kể so với quy định trước đây tại Nghị định 125/2020/NĐ-CP.

1.1. Khác biệt về nguyên tắc xử phạt

Dưới đây là sự khác nhau trong cách tiếp cận giữa hai nghị định, từ cách xác định lỗi đến phương pháp chia khung phạt.

Nghị định 125/2020/NĐ-CP:

- Chỉ chia 02 mức: cảnh cáo hoặc phạt tiền theo 2 khung cố định (3–5 triệu và 4–8 triệu).

- Không phân cấp theo số lượng hóa đơn vi phạm.

Nghị định 310/2025/NĐ-CP:

- Chia mức xử phạt rất chi tiết, từ 500.000 đồng đến 70 triệu đồng.

- Phân theo loại hóa đơn và số lượng hóa đơn vi phạm, tăng tính răn đe và minh bạch.

Tham khảo: Hóa đơn điện tử; Báo giá hóa đơn điện tử.

1.2. So sánh bảng phạt giữa Nghị định 125/2020/NĐ-CP và Nghị định 310/2025/NĐ-CP

Phần dưới đây tổng hợp nhanh những khác biệt nổi bật về mức phạt, giúp bạn đọc có cái nhìn rõ ràng nhất.

Mức phạt	Nghị định 125/2020/NĐ-CP	Nghị định 310/2025/NĐ-CP
Cảnh cáo	Lập hóa đơn không đúng thời điểm nhưng không làm chậm nghĩa vụ thuế và có tình tiết giảm nhẹ.	Áp dụng cho hóa đơn khuyến mại, quảng cáo, hàng mẫu, biếu tặng, trao đổi, tiêu dùng nội bộ… khi vi phạm 01 số hóa đơn.
Phạt tiền	2 mức phạt cố định: 3–5 triệu đồng hoặc 4–8 triệu đồng.	Dao động từ 500.000 đồng đến 70 triệu đồng, tùy loại hóa đơn và số lượng hóa đơn vi phạm.

1.3. Chi tiết mức phạt mới theo Nghị định 310/2025/NĐ-CP

Bảng sau đây tổng hợp toàn bộ mức xử phạt khi lập hóa đơn không đúng thời điểm áp dụng từ 16/01/2026, được chia theo từng loại hóa đơn và số lượng hóa đơn vi phạm để bạn đọc dễ theo dõi.

Bảng tổng hợp mức phạt lập hóa đơn không đúng thời điểm theo Nghị định 310/2025/NĐ-CP:

Loại hóa đơn	Số lượng hóa đơn vi phạm	Mức phạt
Hóa đơn khuyến mại, quảng cáo, hàng mẫu, biếu tặng, trao đổi, trả thay lương, tiêu dùng nội bộ (trừ luân chuyển nội bộ), cho vay – cho mượn – hoàn trả hàng hóa	01 số hóa đơn	Cảnh cáo
	Từ 02 đến < 10 số hóa đơn	500.000 – 1.500.000 đồng
	Từ 10 đến < 50 số hóa đơn	2 – 5 triệu đồng
	Từ 50 đến < 100 số hóa đơn	5 – 15 triệu đồng
	Từ 100 số hóa đơn trở lên	15 – 30 triệu đồng
Hóa đơn bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ	01 số hóa đơn	500.000 – 1.500.000 đồng
	Từ 02 đến < 10 số hóa đơn	2 – 5 triệu đồng
	Từ 10 đến < 20 số hóa đơn	5 – 15 triệu đồng
	Từ 20 đến < 50 số hóa đơn	15 – 30 triệu đồng
	Từ 50 đến < 100 số hóa đơn	30 – 50 triệu đồng
	Từ 100 số hóa đơn trở lên	50 – 70 triệu đồng

2. Thời điểm lập hóa đơn: Căn cứ quan trọng để tránh bị xử phạt

Một trong những nguyên nhân phổ biến dẫn đến vi phạm lập hóa đơn không đúng thời điểm là người bán chưa nắm rõ quy định pháp lý về thời điểm phải xuất hóa đơn.

Để tránh rơi vào các mức phạt cao theo Nghị định 310/2025/NĐ-CP, doanh nghiệp và hộ kinh doanh cần tuân thủ đúng thời điểm lập hóa đơn theo Nghị định 123/2020/NĐ-CP, đã được sửa đổi bởi Nghị định 70/2025/NĐ-CP.

Theo Khoản 1, Điều 9 của Nghị định này:

- Đối với bán hàng hóa: Thời điểm lập hóa đơn là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hóa cho người mua, bất kể đã thu tiền hay chưa. Như vậy, chỉ cần hàng đã bàn giao là phải lập hóa đơn ngay lập tức để tránh bị coi là chậm thời điểm.

- Đối với xuất khẩu hàng hóa: Người bán được tự xác định thời điểm lập hóa đơn thương mại điện tử hoặc hóa đơn GTGT điện tử, nhưng chậm nhất không quá ngày làm việc tiếp theo kể từ ngày hàng hóa được thông quan theo quy định hải quan.

Việc nắm rõ các mốc thời gian này giúp cơ sở kinh doanh chủ động hơn trong quản lý hóa đơn và hạn chế tối đa nguy cơ bị xử phạt theo khung mới tại Nghị định 310/2025/NĐ-CP.

3. Các điểm mới đáng chú ý của Nghị định 310/2025/NĐ-CP

Nghị định 310/2025/NĐ-CP không chỉ điều chỉnh mức phạt mà còn thay đổi nhiều nguyên tắc trong xử lý vi phạm hành chính về thuế và hóa đơn. Những điểm dưới đây là các thay đổi quan trọng nhất so với quy định hiện hành tại Nghị định 125/2020/NĐ-CP.

(1) Mở rộng phạm vi vi phạm hành chính về thuế

- Điểm mới: Nghị định 310/2025/NĐ-CP bổ sung thêm nhiều hành vi phát sinh trong quá trình thực hiện nghĩa vụ thuế mà trước đây chưa được điều chỉnh hoặc còn mơ hồ, như vi phạm trong quản lý dữ liệu thuế điện tử, vi phạm khi sử dụng nền tảng số để khai – nộp thuế.

- So sánh với quy định trước đây: Nghị định 125/2020/NĐ-CP chỉ mô tả chung các hành vi vi phạm, chưa bao quát đầy đủ các tình huống phát sinh trong môi trường số.

(2) Bổ sung trường hợp bất khả kháng

- Điểm mới: Bất khả kháng được mở rộng, bao gồm lỗi hệ thống của cơ quan thuế, ngừng hoạt động của hạ tầng điện tử, thiên tai hoặc sự cố kỹ thuật khách quan.

- So sánh với quy định trước đây: Khái niệm bất khả kháng trong NĐ 125/2020/NĐ-CP chưa rõ ràng, dẫn đến tranh cãi khi người nộp thuế bị lỗi do hệ thống thuế nhưng vẫn bị tính vi phạm.

(3) Bổ sung đối tượng vi phạm liên quan thuế tối thiểu toàn cầu

- Điểm mới: Lần đầu tiên quy định rõ các hành vi vi phạm trong việc kê khai, cung cấp thông tin và thực hiện nghĩa vụ theo thuế tối thiểu toàn cầu.

- So sánh với quy định trước đây: Nghị định 125/2020/NĐ-CP hoàn toàn không có nội dung này vì thời điểm ban hành chưa triển khai thuế tối thiểu toàn cầu.

(4) Điều chỉnh nguyên tắc áp dụng mức phạt khi có tình tiết giảm nhẹ hoặc tăng nặng

- Điểm mới: Nghị định 310/2025/NĐ-CP quy định rõ cách tăng hoặc giảm mức phạt trong từng khung khi có tình tiết đặc biệt; đồng thời cho phép linh hoạt hơn trong việc xác định mức phạt cụ thể.

- So sánh với quy định trước đây: Nghị định 125/2020/NĐ-CP áp dụng mức phạt khá cứng, chưa quy định cụ thể cách điều chỉnh trong từng trường hợp có tình tiết phức tạp.

(5) Làm rõ thời điểm xác định hành vi vi phạm

- Điểm mới: Xác định rõ “mốc thời gian” để tính vi phạm (ví dụ: tính từ thời điểm phải lập hóa đơn, thời điểm phải nộp hồ sơ, thời điểm dữ liệu được gửi lên cơ quan thuế).

- So sánh với quy định trước đây: Khái niệm thời điểm vi phạm đôi khi không thống nhất, dẫn đến mỗi nơi áp dụng một kiểu, gây tranh cãi cho doanh nghiệp.

(6) Bổ sung các trường hợp được loại trừ khi thực hiện nhiều hành vi vi phạm

- Điểm mới: Một số trường hợp thực hiện nhiều hành vi nhưng được xem là "cùng bản chất" và chỉ xử phạt một lần, đặc biệt là nhóm hành vi liên quan hóa đơn.

- So sánh với quy định trước đây: Nghị định 125/2020/NĐ-CP không tách bạch rõ, dẫn đến nguy cơ bị xử phạt chồng chéo khi doanh nghiệp vi phạm theo chuỗi hành vi liên quan.

(7) Thay đổi mạnh mức phạt đối với hành vi lập hóa đơn không đúng thời điểm

Điểm mới:

- Mức phạt trải dài từ 500.000 đồng đến 70 triệu đồng, phân theo loại hóa đơn và số lượng hóa đơn.

- Một số trường hợp được chuyển từ phạt tiền sang cảnh cáo.

So sánh với quy định trước đây: Nghị định 125/2020/NĐ-CP chỉ có 2 mức phạt cố định: 3–5 triệu và 4–8 triệu, áp dụng cứng, không phân theo số lượng.

(8) Điều chỉnh mức phạt đối với hành vi không lập hóa đơn

- Điểm mới: Nâng mức phạt và chia rõ các khung dựa trên giá trị giao dịch hoặc số lượng hóa đơn không lập, tăng tính răn đe.

- So sánh với quy định trước đây: Nghị định 125/2020/NĐ-CP quy định mức phạt chưa phân tầng sâu, dẫn đến khó phân loại mức độ nguy hiểm của từng hành vi.

Từ việc tăng mạnh mức phạt khi xuất hóa đơn sai, đến việc làm rõ thời điểm lập hóa đơn theo Nghị định 70/2025/NĐ-CP và những quy định mới tại Nghị định 310/2025/NĐ-CP, có thể thấy yêu cầu tuân thủ hóa đơn – thuế của hộ kinh doanh và doanh nghiệp ngày càng chặt chẽ. Chủ thể kinh doanh cần nắm chắc ba nội dung này để tránh rủi ro xử phạt, đồng thời vận hành minh bạch, đúng pháp lý trong giai đoạn chuyển đổi số ngành thuế.

Dương Thúy.

Trong thời đại chuyển đổi số mạnh mẽ cùng với yêu cầu siết chặt quản lý thuế, Phần mềm hóa đơn điện tử E-invoice của Công ty Phát triển Công nghệ Thái Sơn là công cụ đắc lực giúp doanh nghiệp quản lý hóa đơn điện tử hiệu quả và đúng quy định. Theo đó, giúp doanh nghiệp tối ưu quy trình kế toán, giảm thiểu sai sót và nâng cao hiệu quả hoạt động. Liên hệ ngay theo đường dây nóng 24/7 để được tư vấn và dùng thử hoàn toàn MIỄN PHÍ: - Miền Bắc: 1900 4767. - Miền Nam/Trung: 1900 4768.